Koszty w postępowaniu przed Employment Tribunal – lekcje z wyroku Prasad v Epsom and St Helier Hospital NHS Trust [2026] EAT 23

Sprawa dr Prasad przeciwko Epsom and St Helier Hospital NHS Trust to przykład postępowania, w którym Employment Appeal Tribunal potwierdził, że nawet w sporach o dyskryminację i whistleblowing – czyli obszarach, gdzie koszty są stosunkowo rzadkie – możliwe jest obciążenie strony przegrywającej znaczną kwotą, jeśli jej działania w procesie były nierozsądne lub jeśli część roszczeń od początku nie miała szans powodzenia. EAT utrzymał w mocy nakaz zapłaty £20,000 wydany przez Employment Tribunal. 

Dr Prasad była konsultantem kardiologiem zatrudnionym przez szpital w latach 2010–2020. W toku zatrudnienia podniosła zastrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa pacjentów, a relacje z innym lekarzem znacząco się pogorszyły. Obie strony wzajemnie formułowały zarzuty dotyczące funkcjonowania klinicznego. Powódka w swoich pozwach zarzucała m.in. dyskryminację ze względu na rasę i płeć, wiktymizację, molestowanie oraz działania odwetowe związane z ujawnieniem nieprawidłowości (“whistleblowing”). W lutym 2022 roku Trybunał oddalił wszystkie roszczenia.

Po oddaleniu roszczeń pracodawca złożył wniosek o zasądzenie kosztów, wskazując, że część zarzutów była pozbawiona podstaw – przykładowo powódka twierdziła, że była dyskryminowana ze względu na płeć, porównując się do kobiety, lub że doświadczyła dyskryminacji rasowej, zestawiając swoją sytuację z osobą tej samej rasy. Inne roszczenia nie miały szans powodzenia, bo nie opierały się na faktach lub nie istniały dowody wymagane do ich wykazania. Trybunał wskazał również, że prowadzenie sprawy przez powódkę skutkowało nadmiernie obszernymi aktami oraz koniecznością przesłuchania wielu świadków, co znacznie zwiększyło koszty i złożoność postępowania

Sąd rozpatrujący apelację szczegółowo analizował przepisy, które pozwalają na zasądzenie kosztów, gdy strona zachowuje się nierozsądnie albo gdy roszczenia nie mają rozsądnych szans powodzenia.

EAT uznał, że ET prawidłowo ocenił obie podstawy – niektóre roszczenia były skazane na porażkę już w chwili ich zgłoszenia, a dalsze działania powódki w trakcie sporu, szczególnie po wymianie dokumentów i zeznań, były obiektywnie nierozsądne. Sąd potwierdził, że nie ma konieczności, aby przypisywać poszczególne elementy kosztów konkretnemu zachowaniu – wystarczy wykazanie, że sposób prowadzenia sprawy wpłynął na całościowy wzrost kosztów oraz złożoności postępowania. 

Dr Prasad kwestionowała również to, że rozprawa dotycząca kosztów odbyła się bez jej udziału. Złożyła kilka wniosków o odroczenie, lecz nie poparła ich wystarczającymi dowodami medycznymi, a w dniu rozprawy nie pojawiła się i nie skontaktowała z Trybunałem. EAT uznał, że ET postąpił prawidłowo, podejmując próbę ustalenia sytuacji i ostatecznie decydując się kontynuować posiedzenie. Sąd wskazał, że odmowa odroczenia mieściła się w granicach uznania ET, a brak stawiennictwa bez wyjaśnienia nie może blokować postępowania. 

Wyrok ten pokazuje wyraźnie, że choć koszty w postępowaniach z zakresu prawa pracy pozostają raczej wyjątkiem, to jednak maja miejsce i ET nie zawaha się ich zasądzić, jeśli roszczenia są formułowane w sposób oczywiście błędny albo proces jest prowadzony w sposób, który generuje nieuzasadnione koszty i obciążenia dla stron oraz dla sądu. 

Szczególnie dotyczy to spraw o dyskryminację i whistleblowing, gdzie poważne zarzuty wymagają rzetelnego oparcia w faktach. Orzeczenie stanowi przypomnienie, że nawet osoby działające bez prawnika muszą dochowywać podstawowej staranności przy konstruowaniu i podtrzymywaniu swoich roszczeń, a postępowanie oparte na błędnych założeniach faktycznych może prowadzić do istotnych konsekwencji finansowych.

Dołącz do listy mailingowej, aby otrzymywać aktualizacje prawne: https://www.martainkin.co.uk/pl/legal-updates