INFORMACJE DLA PRACODAWCÓW
OCENA STATUSU ZATRUDNIENIA
Zarówno pracownicy kontraktowi, jak i pracownicy agencyjni mają określone prawa pracownicze. Z tego względu niezwykle ważne jest prawidłowe ustalenie, czy dana osoba jest:
• pracownikiem (employee),
• workerem (pracownikiem‑zleceniobiorcą),
• pracownikiem agencyjnym, czy
• samozatrudnionym (self‑employed).
Błędna klasyfikacja może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i finansowych.
Fałszywe samozatrudnienie – rosnący problem dla pracodawców
W ostatnich latach Trybunały Pracy coraz częściej zajmują się przypadkami tzw. „fałszywego samozatrudnienia”.
Dzieje się tak, gdy osoba została formalnie określona jako niezależny wykonawca, ale w praktyce:
• pracowała pod kontrolą pracodawcy,
• była zintegrowana z zespołem,
• nie mogła wysłać zastępstwa,
• miała obowiązek osobistego świadczenia pracy,
• nie ponosiła ryzyka biznesowego.
W takich sytuacjach Trybunał może uznać, że osoba była pracownikiem lub workerem, niezależnie od tego, co zapisano w umowie.
Konsekwencje błędnej klasyfikacji
Jeżeli Trybunał uzna, że osoba była w rzeczywistości pracownikiem lub workerem, może ona dochodzić:
• zaległego urlopu wypoczynkowego (nawet za kilka lat),
• wynagrodzenia za chorobę (SSP),
• wynagrodzenia za nadgodziny,
• odszkodowania za brak pisemnych Warunków Zatrudnienia,
• ochrony przed dyskryminacją,
• ochrony przed niesłusznym zwolnieniem (jeśli spełnia warunki),
• odprawy przy redukcji etatów (jeśli spełnia warunki).
Dodatkowo pracodawca może ponieść:
• odpowiedzialność podatkową i składkową (HMRC),
• koszty postępowania przed Trybunałem,
• koszty odszkodowań i ugód.
Dlaczego to takie ważne?
W ostatnich latach głośne sprawy dotyczące statusu zatrudnienia (Uber, Deliveroo, Pimlico Plumbers) pokazały, że Trybunały są gotowe zakwestionować umowy, jeśli nie odzwierciedlają one rzeczywistości.
Dla pracodawców oznacza to konieczność:
• dokładnej analizy relacji pracy,
• stosowania właściwych umów,
• unikania „szablonowych” kontraktów samozatrudnienia,
• regularnego przeglądu statusu osób współpracujących.
Jak mogę pomóc pracodawcom?
• oceniam status zatrudnienia pracowników, workerów, agencyjnych i samozatrudnionych,
• przygotowuję lub aktualizuję umowy, aby były zgodne z prawem,
• doradzam, jak ograniczyć ryzyko roszczeń,
• reprezentuję pracodawców w sporach dotyczących statusu zatrudnienia,
• pomagam w postępowaniach ACAS i Trybunału Pracy.
Jeśli masz wątpliwości co do statusu osoby współpracującej z Twoją firmą, skontaktuj się ze mną — błędna klasyfikacja może być kosztowna.

