„Mam raka. Czy Sąd Pracy automatycznie utajni moje dane?”

Niestety nie.

Wniosek o wydanie nakazu anonimowości to wniosek, ktory ma na celu ochronę tożsamości uczestnika postępowania. Najczęściej sprowadza się do tego, że zamiast pełnego imienia i nazwiska w wyroku oraz innych publicznie dostępnych dokumentach pojawiają się jedynie inicjały lub inny oznacznik. Nie oznacza to natomiast, że rozprawa odbywa się za zamkniętymi drzwiami lub że wyrok pozostaje tajny.

Choć mogłoby się wydawać, że w sprawach dotyczących poważnych chorób lub bardzo prywatnych informacji medycznych taki wniosek powinien zostać uwzględniony, w praktyce jego uzyskanie jest znacznie trudniejsze, niż wielu osobom się wydaje.

Czym jest nakaz anonimowości?

Od stycznia 2025 r. kwestie te reguluje Rule 49 Employment Tribunal Procedure Rules 2024.

Sąd może wydać nakaz anonimowości, jeżeli uzna, że jest to konieczne:

• w interesie wymiaru sprawiedliwości,

• albo dla ochrony praw wynikających z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, w szczególności prawa do prywatności (art. 8 EKPC).

Najczęściej oznacza to, że zamiast pełnego imienia i nazwiska w wyroku lub innych publicznie dostępnych dokumentach pojawiają się jedynie inicjały albo inny symbol identyfikujący stronę.

Punktem wyjścia jest jednak zasada jawności

Wiele osób zakłada, że skoro sprawa dotyczy ich zdrowia, anonimowość zostanie przyznana automatycznie.

Tak niestety nie jest.

Employment Tribunal działa zgodnie z zasadą “open justice”, czyli jawności postępowania.

Oznacza to, że co do zasady:

• rozprawy są jawne,

• wyroki są publikowane,

• społeczeństwo ma prawo wiedzieć, kto korzysta z wymiaru sprawiedliwości i z jakiego powodu.

Dlatego anonimowość jest wyjątkiem, a nie regułą.

Sąd musi każdorazowo wyważyć prawo do prywatności (art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka) z zasadą jawności postępowania oraz wolnością wypowiedzi (art. 10 EKPC). 

Jak wygląda to w praktyce?

W praktyce wnioski o anonimowość najczęściej pojawiają się w sprawach dotyczących:

• poważnych chorób,

• zdrowia psychicznego,

• niepełnosprawności,

• przemocy lub przestępstw seksualnych,

• innych szczególnie wrażliwych informacji dotyczących życia prywatnego.

Samo to jednak nie oznacza, że Sąd wyda nakaz anonimowości.

W praktyce nawet konieczność omawiania bardzo intymnych informacji medycznych nie zawsze wystarcza. Sąd będzie oceniał nie tylko charakter ujawnianych informacji, ale przede wszystkim to, czy ograniczenie zasady jawności jest rzeczywiście konieczne.

Kiedy szanse są większe?

Każda sprawa jest oceniana indywidualnie.

Anonimowość częściej przyznawana jest wtedy, gdy ujawnienie tożsamości mogłoby prowadzić do szczególnie poważnych konsekwencji, na przykład gdy:

• sprawa dotyczy przemocy lub przestępstw seksualnych,

• stroną jest dziecko lub osoba szczególnie narażona,

• istnieje realne zagrożenie dla bezpieczeństwa,

• ujawnienie tożsamości mogłoby spowodować wyjątkowo poważną szkodę dla zdrowia psychicznego,

• zachodzą inne naprawdę wyjątkowe okoliczności uzasadniające odstępstwo od zasady jawności.

Każdy przypadek wymaga jednak indywidualnej oceny, a Sąd zawsze będzie rozważał, czy ochrona prywatności przeważa nad interesem publicznym w jawności postępowania.

Co to oznacza dla pracowników?

Jeżeli planujesz pozwać pracodawcę i sprawa dotyczy Twojego zdrowia, trzeba pamiętać, że:

sam fakt choroby – nawet bardzo poważnej – nie oznacza jeszcze, że Sąd zgodzi się ukryć Twoją tożsamość.

Każdy taki wniosek rozpatrywany jest indywidualnie, a osoba składająca wniosek musi wykazać, że ograniczenie zasady jawności jest w konkretnych okolicznościach konieczne i proporcjonalne.

W zwiazku z tym, wnioski o anonimowość są ważnym narzędziem ochrony prywatności, ale w praktyce Employment Tribunal są uwzględniane stosunkowo rzadko.

Powodem jest to, że punktem wyjścia zawsze pozostaje zasada jawności postępowania. Nawet w sprawach dotyczących nowotworów czy innych bardzo osobistych informacji medycznych nie oznacza to automatycznie, że tożsamość strony zostanie utajniona.

Nie oznacza to oczywiście, że nie warto składać takich wniosków. W wielu sprawach są one w pełni uzasadnione. Warto jednak pamiętać, że sądy traktują je jako wyjątek, a nie standard.

Dołącz do listy mailingowej, aby otrzymywać aktualizacje prawne: https://www.martainkin.co.uk/pl/legal-updates